Skąd bierze się drewno?

Czy próbowałeś sobie kiedyś odpowiedzieć na to pytanie? Być może, jednak my- EUFORMA- czujemy się w obowiązku opowiedzieć o tym procesie, wszystkim tym, którzy na powyższe pytanie odpowiedzieli „nie”.  W końcu większość naszych producentów, w projektach wykorzystuje właśnie drewno.  Pośród współpracujących z nami producentów lite drewno jest podstawą produkcji dla marek takich jak 366 Concept, Miloni, Swallow’s Tail Furniture, Loft Decora, Fameg, Paged Meble, Misa Form, Borcas, Nurt, Salak, Trebord, Un’common, Witaimna D Projekt.   To w sumie bardzo dużo drewna…

Czytaj również: Źródło mebli z duszą. 

Hal

konsola

Hal

konsola

Zacznijmy od początku. W teorii wszyscy wiemy jak sadzić rośliny. Pewnie chociaż raz w życiu każdy z nas spróbował zasadzić rzeżuchę na Wielkanoc. U niektórych stała na oknie tak długo, aż zniknęła w niewyjaśnionych okolicznościach 😉. Są jednak ludzie, którzy sadzeniem i utrzymywaniem roślin przy życiu, zajmują się zawodowo i nie mogą pozwolić sobie na takie wpadki.

Dlatego dziś skupimy się na drzewach, bo o nie się tu głównie rozchodzi. Kto je sadzi? Kto dba o te drzewa? Czemu się ich tyle wycina? I czy to jest aż tyle? I czy na miejscu wyciętych sadzi się kolejne? Na te wszystkie pytania znajdziemy odpowiedź w jednym miejscu – u polskiego leśnika.

Buczyna

Las liściasty bukowy

Buczyna

Las liściasty bukowy

Zaczniemy jednak od krótkiego przypomnienia z  lekcji biologii i chemii. Biologicznie drewno to ksylem –tkanka przewodząca roślin naczyniowych, odpowiedzialna za rozprowadzanie w roślinie wody i soli mineralnych. Pełni dodatkowo funkcję magazynującą i wzmacniającą. Przewodzenie wody oraz magazynowanie związków odżywczych odbywa się przeważnie w zewnętrznych warstwach drewna powstałych pod koniec sezonu wegetacyjnego – w drewnie miękkim czyli bielu. Starsze warstwy drewna (twardziel) pełnią funkcje mechaniczne i pomagają drzewom po prostu stać w pionie.
Podstawowymi pierwiastkami wchodzącymi w skład drewna są: węgiel, tlen, wodór, azot i inne. Główne związki tworzące drewno to: celuloza, hemicelulozy i lignina, które wykorzystywane są w przemyśle papierniczym i celulozowym, gdzie część drewna trafia po ścięciu.

Budowa drewna

Budowa drewna

Twardziel

przekrój pnia - Cis

Biel

przekrój pnia - Cis

Biel

przekrój pnia - jodła

Twardziel

przekrój pnia - jodła

Twardziel

przekrój pnia - Cis

Biel

przekrój pnia - Cis

Twardziel

przekrój pnia - jodła

Biel

przekrój pnia - jodła

Wracamy do leśnika! To właśnie Lasy Państwowe dbają o zachowanie równowagi między wycinanymi a sadzonymi drzewami w polskich lasach. A wszystko to robią pod pieczą FSC, czyli Forest Stewardship Council. Jest to drugi na świecie, obok PEFC, międzynarodowy systemem certyfikacji gospodarki leśnej – dbający o zachowanie standardów gospodarki leśnej, który bierze pod uwagę wszelkie aspekty ekologiczne, społeczne i ekonomiczne.

Obecnie warunkiem otrzymania certyfikatu FSC w Polsce jest prowadzenie gospodarki leśnej z uwzględnieniem regulacji prawnych obowiązujących w Polsce oraz międzynarodowych traktatów i porozumień, których jesteśmy jako państwo sygnatariuszem. Obligatoryjne jest również spełnienie zasad i kryteriów uzgodnionych przez członków organizacji FSC.

Zasady gospodarki leśnej zdefiniowane przez FSC są następujące

  1. Przestrzeganie przepisów prawnych i zasad FSC
  2. Odpowiedzialność wynikająca z tytułów własności i praw
  3. Prawa ludności rdzennej – nie dotyczy warunków Polski
  4. Współpraca ze społeczeństwem i prawa pracowników
  5. Korzyści z lasu
  6. Oddziaływanie na środowisko
  7. Plan gospodarowania
  8. Monitorowanie i ocena
  9. Zachowanie lasów o szczególnej wartości
  10. Plantacje

Proces certyfikacji opiera się na trzech głównych filarach. Są to:

  • standardy, które opisują prowadzenie gospodarki leśnej i procedury audytu badającego zgodność prowadzonej gospodarki z tymi standardami;
  • system kontroli pochodzenia produktu w każdej firmie przetwarzającej produkty leśne;
  • zasady użycia logo certyfikatu na produktach pochodzących z certyfikowanych lasów.

Logo FSC jest znakiem prawnie chronionym. Posługiwanie się logo FSC przez jednostki Lasów Państwowych jest możliwe jedynie po pozytywnie odbytym procesie certyfikacyjnym, którego elementem jest audyt.
Certyfikat przyznawany jest na okres pięciu lat.  W sytemie FSC certyfikowanych jest obecnie większość jednostek organizacyjnych Lasów Państwowych.

 

 

Oznaczenie produktu certyfikowanego przez FSC

Oznaczenie produktu certyfikowanego przez FSC

Lasy Państwowe odpowiadają również za monopol drzewny. Od lat wzbudzają tym spore kontrowersje, jednak trzeba im przyznać, że cały czas działają zgodnie z domeną „dla lasu, dla ludzi”

Od roku 1945 r. można zauważyć spory wzrost zalesienia terenów polskich (prawie +9 punktów procentowych). Są plany na powiększenie przestrzeni leśnej w Polsce, tak aby pokrywały 33% powierzchni kraju. Rocznie wycina się zaledwie około 60% nowopowstałych drzew, a reszta rośnie dalej i uczestniczy w naturalnym samozasiewie terenów. Rzucając jeszcze suchymi danymi, aż 10% polskiego eksportu, to produkty z drewna. Maroko, między innymi, skupuje od nas przerobione drzewa z tartaku, które wykorzystuje później do stawiania słupów elektrycznych. Cenią sobie bowiem wysokiej jakości drewno, z którego słynie polski surowiec.

las sosnowy - monokultura

las sosnowy - monokultura

Aby zalesiać przestrzeń potrzebne jest jednak miejsce do „rodzenia” nowych drzew. Natura nie zawsze radzi sobie ze wszystkimi przeszkodami, które może napotkać podczas naturalnego procesu rozsiewu roślin. Dlatego z pomocną dłonią wkracza człowiek i stworzone przez niego szkółki leśne- czyli miejsce gdzie rozsadza się sadzonki z wyselekcjonowanych wcześniej nasion. Dane wskazują, że w miejsce jednego wyciętego drzewa, sadzi się około 20 nowych. Całkiem pozytywny stosunek, prawda? :)

Drewno to naturalny materiał, który nigdy nie straci na popularności, a popyt na nie stale będzie rósł.  Jest to jeden z najbardziej ekologicznych, długowiecznych i antyalergicznych surowców na ziemi. Do tego, jest stosunkowo łatwo odnawialny i wbrew pozorom, ludzie robią wszystko, aby jego przyrost był zawsze większy od strat. Nic zatem dziwnego, że jest tak chętnie wykorzystywane w budownictwie, produkcji mebli, górnictwie, energetyce, do produkcji maszyn rolniczych i przemysłowych, podłóg, mebli, płyt, papieru i opakowań, narzędzi, instrumentów muzycznych, sprzętu sportowego, zabawek czy materiałów biurowych.

Szkółka leśna

Szkółka leśna

Jednak zanim do przetworzenia drewna dojdzie, jak rozpoznać, zdrowe, solidne i nadające się do późniejszej obróbki drzewo? Według wypracowanych standardów i procedur odbywa się to w następujący sposób: po ścince każda sztuka jest rejestrowana i odpowiednio oznaczana, a kupujący otrzymuje dokument świadczący o legalności nabywanego drewna oraz gwarancję, że pochodzi ono z lasu o odpowiedzialnej gospodarce leśnej. Zajmują się tym już wcześniej wspomniani leśnicy. Doskonale wiedzą jak powinien wyglądać przekrój drzewa, aby być doskonałym materiałem na tworzenie solidnych przedmiotów codziennego użytku. Zasada jest prosta: im mniej sęków, tym drewno jest lepsze. Również sam sposób ścinania ma duże znaczenie. O prawidłowe ścinanie drzew dbają zawodowi pilarze. Lata doświadczeń pozwalają im na ścięcie drzewa tak aby szkody były jak najmniejsze. Wszelkie niedoskonałości nie są mile widziane. Przykładowo, jeśli drzewo zostało obrośnięte dobrze znanym grzybem huba, taki odcinek drzewa jest wycinany tak długo, aż znikną po pasożycie wszelkie niedoskonałości. Huba, będąca półpasożytem (podobnie jak jemioła) atakuje drzewa stare, osłabione przez choroby czy czynniki środowiskowe, lub wnika w zdrowe drzewa poprzez rany. Zranienia drzew następują podczas prac leśnych, może powodować je wiatr odłamujący gałęzie, śnieg oraz żerowanie szkodników.  Nie myślcie jednak, że takie „odpady” nie są wykorzystywane! Wszelkie drewno, które nie nadaje się do przemysłu budowlanego czy meblowego, staje się drewnem opałowym (gałęzie również).

Hubiak pospolity

Wrośniak różńobarwny

Hubiak pospolity

Wrośniak różńobarwny

Drzewo obrośniete jemiołą

Gałązka jemioły

Drzewo obrośniete jemiołą

Gałązka jemioły

W ten sposób wyselekcjonowane drzewo poddawane jest tzw. manipulacji, podczas której pozbywa się wcześniej wspomnianych niedoskonałości. Oprócz tego, drzewo dzielone jest na jak najbardziej jakościowe i duże części. I takie właśnie części wybierane są przez ekspertów tworzących współpracujące z nami marki, które to tworzą z nich meble stojące w Waszych domach!

Ostatni akcent przed skończeniem stołu

Loft Decora

Ostatni akcent przed skończeniem stołu

Loft Decora

Czytaj również

Dobry Wzór 2022
3 dni temu
Drewniane ikony
3 tygodnie temu
Anna Żebracka
Skąd bierze się drewno?
3 tygodnie temu
Klaudia Chodur
Stół od kuchni
3 tygodnie temu
Monika Filipiak
Pani Jurek
1 miesiąc temu
Anna Żebracka
Źródło mebli z duszą
2 miesiące temu
Monika Filipiak